n
یاران عصـــــــــر 313

NazSkin
نگاهی متفاوت به آخرین ساخته ابراهیم حاتمی‌کیا «چ» ماندگار خواهد شد... :: یاران عـصـــــــــر 313

یاران عـصـــــــــر 313

امام صادق(ع) فرمود : چون قائم ما قیام کند خداوند انچنان نیرویی به چشم و گوش پیروانش داده که به پیک و پیام اور نیازی نداشته باشند و به هرکجای جهان که باشند امام خود را ببینند و سخنش را بشنوند. بحار 36/45

امام صادق(ع) فرمود : چون قائم ما قیام کند خداوند انچنان نیرویی به چشم و گوش پیروانش داده که به پیک و پیام اور نیازی نداشته باشند و به هرکجای جهان که باشند امام خود را ببینند و سخنش را بشنوند. بحار 36/45

جمله جمله نه! واژه واژه تورا / ای سفر کرده گفتگو کردیم
کوچه کوچه نه! خانه خانه تورا / سالیانی ست جستجو کردیم
سوره سوره نه! آیه آیه تو را / در مناجات آرزو کردیم
جمعه جمعه نه! لحظه لحظه تو را / ندبه کردیم و های و هو کردیم . . .
اللهم عجل لولیک الفرج

http://www.avinyfilm.ir/sites/default/files/content/images/story/93-03/05/1_7.jpg


به گزارش گروه سینمایی آوینی فیلم - حاتمی‎کیا از جمله کسانی است که پس از انقلاب و در شرایط بحرانی جنگ کار فیلمسازی خود را آغاز کرده است. او که به عنوان شاخص سینمای جنگ و دفاع مقدس ایران به شمار می‎آید، کسی است که در آثارش می‎توان رویکرد به جنگ قشری را که او نماینده نگاه آنهاست به وضوح دید. حاتمی‌کیا در هر برهه زمانی به‌گونه‎ای مطابق شرایط آن دوره به موضوع جنگ و نسل جنگ و پیامد‎های جنگ پرداخته است، حاتمی کیا را می‎توان به عنوان هنرمند بزرگ گلدمن یاد کرد. از دیدگاه گلدمن، هنرمند بزرگ کسی است که هم استعداد هنری ویژه‎ای دارد و  هم به میزان قابل توجهی از طبقه اجتماعی خود آگاهی دارد بنابراین آگاهی این هنرمند بزرگ در زمینه طبقه اجتماعی که به آن تعلق دارد، جهان‎بینی او را شکل می‎دهد و این جهان‎بینی در اثر هنری او آشکار می‎شود. اما فیلم‎های حاتمی‎کیا را چگونه باید دید و نقد کرد؟ به طور کلی به دو صورت عمده می‎توان به نقد و ارزیابی فیلم‎ها پرداخت. شکل اول نقد از دیدگاه درون‎نگر و شکل دوم، نقد از دیدگاه برون‎نگر است. در دیدگاه برون‎نگر که به عبارت بهتر همان دیدگاه جامعه‎شناختی است، به رابطه فیلم با جامعه توجه و سعی می‎شود تاثیرات اجتماعی در فیلم شناسایی و تبیین شود. نقد برون‎نگر از این نظر به جامعه‎شناسی سینما کمک می‎کند که نشان می‎دهد چگونه فیلم‎ها به عنوان مجموعه‎ای از اطلاعات، قادرند ویژگی‎ها و خصوصیات جامعه معاصر خود را بازتاب دهند.۱ این نوشتار با تاکید بر رویکرد دوم یعنی رویکرد جامعه‌شناسانه، فیلم اخیر حاتمی‌کیا را مورد بازبینی قرار می‎دهد. «چ» با روایت دو روز زندگی دکتر چمران، در واقع شرایط امروز جامعه ایران را بازتاب می‎دهد و از جنگ در برابر صلح، از مقاومت و از تسلیم نشدن حرف می‎زند. «چ» بسیاری از ارزش‎ها و اعتقادات ما را که در جامعه کنونی کمرنگ شده‎اند، رنگی دوباره می‎بخشد. این فیلم با مروری بر خاطرات برهه‎ای از جنگ آموزه‎هایی را از گذشته‎ درخشان مردمان ایران زمین برای نسل جدید و حتی همان نسل جنگ بازگو می‎کند، ارزش‎های به فراموشی سپرده را زنده می‎کند و با زنده کردن تاریخ، مخاطب را به سوی عبرت گرفتن از گذشته فرامی‎خواند. فعتبروا یا اولی الابصار را در قاب سینما به زیبایی بازگو می‎کند، تاکید می‎ورزد بر اینکه صلح در برخی شرایط جوابگو نیست و راه‎حل را مقاومت سرسختانه عنوان می‎کند،  پس باید سرسختانه مقاومت کرد و در نهایت حاتمی‎کیا در قالب داستان چمران، شیرینی این مقاومت را به کام مخاطب می‎نشاند، طعم شیرینی که بسیار لذت‎بخش‎تر از صلح است. چمران تضادها و اختلاف‎های درونی را با تدبیر حل شده می‎داند، بارزترین ویژگی شخصیت دکتر چمران به عنوان قهرمان اصلی یا به عبارتی پروتاگونیست داستان در فیلم حاتمی‎کیا صبر او است، صبری که از ایمان عمیق او سرچشمه می‎گیرد و آرامش را بر قلب مخاطب می‎نشاند. چمران در این قاب‎بندی‎ها شخصیت خارق‎العاده‎ و ماورایی ندارد، او انسانی معمولی است اما تمایز او بر ایمان قلبی‎اش استوار است، الابذکرالله تطمئن‎القلوب در شخصیت‎پردازی چمران موج می‎زند و همین است که او را از دیگر افراد عادی متمایز می‎کند. حاتمی‌کیا در خلق قهرمان و ضدقهرمان افراطی عمل نمی‎کند، این موضوع را در عین اینکه می‎توان حسن این فیلم دانست، می‎توان به آن منتقد نیز شد چون چمران بیش‎ از حد انسان معمولی دانسته شده و شاید بتوان گفت کار قابل توجهی انجام نمی‎دهد، تنها شجاعت و صبر او است که او را در مراحل مختلف به سمت دعوت به صلح و پس از آن مقاومت پیش می‎برد. از سوی دیگر در نگاهی کلی به وقایع پاوه، حاتمی‌کیا با انتخاب و برش از این مقطع زندگی دکتر چمران، گفتمان‌های مختلفی را پیش روی مخاطب رمزگشایی می‎کند؛ گفتمان دولت، گفتمان ضدانقلاب، گفتمان افراطی و تندرو و گفتمان رهبری که در نهایت گفتمان رهبری را پیروز معرفی می‎کند، این گفتمان‎ها به نوعی با رویکردی متفاوت‎تر در شرایط امروز ایران نیز مصداق دارد. فیلمساز با معرفی این گفتمان‎ها اشاراتی به وضعیت امروز گروه‎های فکری مختلف در جامعه ایران می‎کند و در انتها گفتمان رهبری را موفق اعلام می‎دارد. در نهایت فیلم «چ» را می‎توان در زمره فیلم‎های خوش‎ساخت و ماندگار ابراهیم حاتمی‌کیا دانست، فیلمی که از لحاظ فیلمنامه، فیلمبرداری، انتخاب و بازی خوب بازیگران، دیالوگ‎های پرمغز و تاثیرگذار و میزانسن طبیعی و دلنشین آن در میان فیلم‎های سرد و ناامید سینمای امروز ایران خوش می‎درخشد و نوید پیروزی را به مخاطب خود هدیه می‎دهد و چه زیبا می‎گوید «چمران» که تا صدای اذان از گلدسته‎ها بلند است، ناامیدی گناهی کبیره است.
پی‌نوشت
۱- راودراد، اعظم (1391) جامعه‌شناسی سینما و سینمای ایران، تهران، انتشارات دانشگاه تهران
فاطمه موسوی


  • محب اهل بیت(ع)

یاران عصر 313

یاران عصر

نظرات  (۰)

هیچ نظری هنوز ثبت نشده است

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی